4 Mart 2026 tarihinde TBMM
Başkanlığı'na sunulan 2/3566 esas no’lu Sosyal Hizmetler Kanunu ve Bazı
Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifinde özel sektör işverenleri
ile çalışanlarını ilgilendiren sosyal güvenlik ve iş mevzuatında yapılması
öngörülen önemli düzenlemeler aşağıda özet olarak paylaşılmıştır.
- Kanun kapsamında devlet koruması altında yetişmiş olan hak sahibi
gençlerin özel sektörde çalıştırılması durumunda, prime esas kazanç alt sınırı
üzerinden hesaplanan malullük, yaşlılık ve ölüm sigortası, kısa vadeli sigorta
kolları, genel sağlık sigortası ile işsizlik sigortası primlerinin hem çalışan
hem de işveren hisselerinin tamamı 5 yıl süreyle Hazine tarafından
karşılanacaktır. (Madde 8)
- Mevcut uygulamada kadın çalışanlar için
doğumdan önce 8 ve doğumdan sonra 8 hafta olmak üzere toplam 16 hafta olan
analık izni süresi uzatılmaktadır. Sunulan teklifle, doğum sonrası izin süresi
16 haftaya çıkarılarak toplam analık izni süresi 24 haftaya yükseltilmektedir.
(Madde 15)
- Kadın çalışanların doktor onayıyla doğum
öncesi çalışmaya devam edebilecekleri süre sınırı son 3 haftadan son 2 haftaya
indirilmiş olup; çalışanlar fiilen çalıştıkları bu süreleri eskisi gibi doğum
sonrası izne aktarmaya devam edebileceklerdir. (Madde 15)
- Kadın çalışanların ücretli doğum izni
bitiminde talep edebildikleri 6 aya kadar ücretsiz izin hakkının başlama
tarihi, yeni sürelere uyumlu hale getirilmiştir. Buna göre çalışanlar, tekil
gebeliklerde 24 haftalık, çoğul gebeliklerde ise 26 haftalık toplam analık izni
sürelerinin tamamlanmasından sonra ücretsiz izni talep edebileceklerdir. (Madde
15)
- Mevcut İş Kanunu’nda yer almayan yeni bir
hak olarak; bir veya daha fazla çocuğa (eşiyle birlikte veya tek başına)
koruyucu aile olan çalışanlara, çocuğun aileye fiilen teslim edildiği tarihten
itibaren istekleri üzerine 10 gün ücretsiz izin hakkı getirilmektedir. (Madde
15)
- Eşi doğum yapan erkek işçilere verilen
babalık izni süresi 5 günden 10 güne çıkarılması öngörülmektedir. (Madde 16)
- Özel sektöre ait kreş, yurt, çocuk kulübü,
okul servisi, oyun evleri, spor okulu, internet kafeleri ve salonları, e-oyun
yerleri, okul kantini, gündüz bakımevi, beden eğitimi ve spor tesisleri, adli
görüşme odaları, eğitim kuruluşları gibi çocukların yoğun bulunduğu iş
yerlerinde, cinsel saldırı, çocukların cinsel istismarı, insan ticareti, kasten
öldürme, uyuşturucu ticareti gibi ağır suçlardan kesinleşmiş mahkûmiyeti
bulunan kişilerin çalıştırılmalarının yasaklanması, bu kapsamda ilgili iş
yerlerinde çalışan tüm personelin adli sicil ve arşiv kaydı belgelerini altı
ayda bir işverene ibraz etmesi zorunlu kılınmaktadır. Yasağa aykırı personel
çalıştıran işverenlere her bir kişi başına brüt asgari ücretin 3 katı, aykırılık
1 ay içinde giderilmezse brüt asgari ücretin 7 katı tutarında idari para cezası
uygulanacağı ve ilgili kurumlarca iş yeri ruhsatının iptal edileceği
düzenlenmektedir. (Madde 17)
- İş Kanunu'nda değiştirilmesi teklif edilen
yeni izin süreleriyle uyumu sağlamak amacıyla 5510 sayılı Kanun’un 15’inci
maddesinde yer alan "analık hali" süresi tanımındaki doğum sonrası
istirahat süresi 8 haftadan 16 haftaya çıkarılmaktadır. (Madde 18)
- Aynı şekilde yasal uyumu sağlamak amacıyla
5510 sayılı Kanun’un 18’inci maddesinde yapılması öngörülen değişiklikle; kadın
işçilerin analık halinde SGK'dan aldıkları geçici iş göremezlik
(istirahat/rapor) ödeneği süresi, doğum öncesi 8 ve doğum sonrası 8 hafta olmak
üzere toplam 16 haftadan, doğum öncesi 8 ve doğum sonrası 16 hafta olmak üzere
toplam 24 haftaya çıkarılmakta olup, ayrıca işçinin doktor onayıyla doğum
öncesi çalışmaya devam edip rapor parasını doğum sonrasına aktarabildiği sınır
olan "doğuma 3 hafta kalıncaya kadar" ibaresi de "doğuma 2 hafta
kalıncaya kadar" şeklinde güncellenerek çalışanların bu yeni süreler
üzerinden SGK'dan ödenek almaya hak kazanmaları sağlanmaktadır. (Madde 19)
Düzenleme henüz
kanun teklifi aşamasında olup, yürürlükte değildir.
Kanun teklifine yukarıdaki “Dokümanı İndir” kısmından
ulaşabilirsiniz.